Gweld y testun: Bach Canolig Mawr

Y Ffordd Gywir: Dull Gweithredu Seiliedig ar Hawliau Plant yng Nghymru

Fframwaith ymarferol ar gyfer gweithio gyda phlant, wedi’i wreiddio yng Nghonfensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau’r Plentyn (CCUHP) yw Y Ffordd Gywir. Mae e yna i helpu cyrff cyhoeddus i integreiddio hawliau plant i bob agwedd ar lunio penderfyniadau, polisi ac ymarfer.

Mae’r canllaw, sydd wedi’i greu gyda chyngor arbenigol gan Arsyllfa Hawliau Dynol Plant a Phobl Ifanc Cymru (ym Mhrifysgolion Abertawe a Bangor), yn annog gwasanaethau cyhoeddus ar draws y wlad i ymrwymo i CCUHP a gwella sut maen nhw’n cynllunio ac yn darparu eu gwasanaethau.

Mae e ar gael i lawrlwytho yma

Asesiad o’r Effaith ar Hawliau Plant (CRIA)

Mae Llywodraeth Cymru yn defnyddio Asesiad o’r Effaith ar Hawliau Plant i dystio sut maen nhw wedi ystyried hawliau plant wrth wneud penderfyniadau. Er nad oes rhaid i bob sefydliad cyhoeddus cwblhau CRIA, maent yn adnodd defnyddiol wrth ystyried effaith penderfyniadau a sut gallent newid hwy i sicrhau’r effaith fwyaf bositif ar blant a phobl ifanc. Mae rhai awdurdodau lleol wedi gofyn i ni am ddogfen templed CRIA fedran nhw ddefnyddio, ac rydym wedi ymateb i’r galw wrth greu’r ddogfen hon sydd ar gael i unrhyw un mewn unrhyw sefydliad.

Mae’r ddogfen wedi’i strwythuro er mwyn i chi ystyried y pum egwyddor o’n Dull Hawliau Plant ac rydyn ni wedi gadael lle i chi nodi eich sylwadau ond does dim angen ei chwblhau yn llawn.

Lawrlwythwch ein hadnodd CRIA

Gwnaethon ni treialu’r adnodd cyn ei gyhoeddi ond croesawn adborth ar sut mae’r adnodd wedi cael ei ddefnyddio ac os fedrwn ni ei wella mewn unrhyw ffordd. Cliciwch yma i rannu adborth gyda ni.

Adnodd Hunan-Asesu Syml

Mae’r adnodd hunan-asesu hwn yn helpu gweithwyr proffesiynol a sefydliadau i wellau’r modd maent yn gweithio dros blant a phobl ifanc, gan gynnwys:

  • cysylltu eich cynllun strategol i hawliau plant
  • darparu gwybodaeth i blant a phobl ifanc mewn iaith hygyrch
  • rhoi’r cyfle i blant dylanwadu ar benderfyniadau eich sefydliad
  • bod yn atebol i blant a phobl ifanc

Defnyddiwch ein hadnodd hunan-asesu 

Pam ydy e’n bwysig?

Mae gan bob corff cyhoeddus dyletswydd cyfreithiol i gyfrannu at wireddu hawliau plant.
Mae Dull Gweithredu seiliedig ar Hawliau Plant yn cyd-fynd â’r dyletswyddau hyn, a bydd yn helpu cyrff sector cyhoeddus i gyflawni eu dyletswyddau statudol.

Rydyn ni am weld Cymru sy’n cydnabod plant a phobl ifanc fel dinasyddion gweithredol sydd â chyfraniad pwysig i’w wneud i’w cymunedau ac i’r genedl; rydyn ni’n sicr y bydd y canllaw hwn yn rhoi i blant a phobl ifanc y sgiliau a’r cyfleoedd i wneud hynny

Dull gweithredu seiliedig ar Hawliau Plant yng Nghymru

Egwyddorion Dull Gweithredu seiliedig ar Hawliau Plant yw:

  • Gwreiddio hawliau plant: Dylai hawliau plant fod yn ganolog i gynllunio
    a darparu gwasanaethau.
  • Cydraddoldeb a Dim Camwahaniaethu: Mae cydraddoldeb yn golygu sicrhau bod pobplentyn yn cael cyfle cyfartal i gyrraedd eu potensial llawn
  • Grymuso plant: Gwella gallu plant fel unigolion, fel eu bod yn medru manteisio’n well ar hawliau, ac ymgysylltu â’r unigolion a’r sefydliadau hynny sy’n effeithio ar eu bywydau, dylanwadu arnynt a’u galw i gyfrif.
  • Cyfranogiad: gwrando ar blant a rhoi sylw ystyrlon i’w barn
  • Atebolrwydd: Dylai awdurdodau fod yn atebol i blant am benderfyniadau a chamau gweithredu sy’n effeithio ar eu bywydau

Mae Dull Gweithredu seiliedig ar Hawliau Plant yn golygu:

  • Bydd sefydliadau’n rhoi blaenoriaeth i hawliau plant yn eu gwaith gyda phlant a theuluoedd i wella bywydau plant
  • Bod pob plentyn yn cael cyfleoedd i wneud yn fawr o’u doniau a’u potensial.
  • Bod plant yn cael mynediad i wybodaeth ac adnoddau i’w galluogi i fanteisio’n llawn ar eu hawliau.
  • Bod plant yn cael cyfleoedd ystyrlon i ddylanwadu ar benderfyniadau ynghylch eu
    bywydau
  • Bod awdurdodau ac unigolion yn atebol i blant am eu penderfyniadau, ac am ganlyniadau sy’n effeithio ar fywydau plant

Pam ddylwn i ddefnyddio’r fframwaith hwn?

Mae buddsoddi mewn hawliau dynol plant yn creu manteision gwirioneddol i sefydliadau:

  • Bydd yn helpu cyrff sector cyhoeddus i gyflawni eu dyletswyddau statudol.
  • Mae’n cyfrannu at alluogi mwy o blant a phobl ifanc i ymwneud yn well â gwasanaethau cyhoeddus.
  • Mae’n sicrhau bod ffocws gwirioneddol ar anghenion penodol plant y gall eu lleisiau gael eu collineu eu distewi
  • Mae’n creu amgylchedd lle mae gwasanaethau cyhoeddus yn atebol i’w holl ddefnyddwyr.

Dysgwch sut mae’r fframwaith yn helpu sefydliadau ar draws Cymru